მეგრული ანდაზები

მეგრული ანდაზები

There are currently 54 names in this directory beginning with the letter ი.
ი1
ი კოჩი გჷრჷნც ჟირი შაურიშა ტყაბარანდუა (ყვარუნდუა) დო აბაზიში საპონც ხეშა მიბონუანდუა.”ის კაცი ვირს ორ შაურად ატყავებდაო (კოდავდაო) და აბაზის საპონს ხელის დასაბანად ხმარობდაო (“…აბაზის საპონს ხელზე მიიბანდაო”).”ვირის დამკოდავს ორი შაურის საპონი მეტი წაუვაო.
ი2
ი კოჩ იშონანც ატამას მეჭკუმუნდუა დო აშონანც ატამაში ნახოწასია.”ის კაცი იქითობისას ატამს ჭამდაო და აქეთობისას ატმის ნათალსო.”
ი3
ი კოჩი ორტყაფუშა თოკის ქალეცუნუანდუა დო კოც ქოძირჷნდჷნი ტყას ქიმშასხაპანდუა მუორენდო – მა ხოლო მახინჯი ვორდავა. “ის კაცი სარტყელში თოკს გაირჭობდაო და კაცს რომ ნახავდა ტყეში გადახტებოდაო რა არის (და) – მეც ქურდი ვიყოო.”
ი4
ი კოჩი ოსქჷს აკეთენდუა დო ჸუდეს ალეკეთენდუა.”ის კაცი საღორეს აკეთებდაო და სახლს მორჩენილ დროს აშენებდაო (“აკეთებდაო”).”
ი5
ი კოჩქ ბაკურაცალო ფბსხაპუნქია დო ნოხაშუერც ქინასხაპუა. “იმ კაცმა ბაკურასავით გადავხტებიო (ვიცეკვებო) და ნახარშში ჩახტაო.”
ი6
ი კოჩქ ოში წანას ქჷგარზუა, დოღურუნი ოშურეთის კითხესია: მუზმახანც ქორდიე – წოხჷლენი კარიშე მინიიბლი დო უკახალენი კარიშე გჷმიიბლია.”იმ კაცმა ას წელს გაძლო რომ მოკვდა სასულეთში კითხესო: რამდენ ხანს იყავიო – წინა კარიდან შევედი უკანა კარიდან გამოვედიო.”
ი7
ი კოჩქ ტყას უღუ ქიშაჸოთუა დო უღუს ყურდგელ ქათაღურუა, უკული ირო თექი აშაჸოთანდუა უღუს.”იმ კაცმა ტყეში უღელი დააგდოო დი უღლის ქვეშ კურდღელი მოკვდაო, მერე ყოველთვის იქ აგდებდაო უღელს.”დედაბერმა უღელი გადააგდო და კურდღელი მოკლაო.
ი8
ი კოჩქ ჩე ყურდგელი ოჭოფუა დო ყურდგელქ უწუა: გომიტუე დიდას დოიჸვილ ვაგომიტუე – მუმასია.”იმ კაცმა თეთრი კურდღელი დაიჭირა და კურდღელმა უთხრაო: რომ გამიშვა დედას მოგიკლავო რომ არ გამიშვა – მამასო.”
იერუსალიმს
იერუსალიმს ჯორი კინტირი ღირუნია მარა მოჸუნაფა რენია ძვირი.”იერუსალიმში ჯორი კიტრის ფასი ღირსო მაგრამ მოყვანა არისო ძვირი.”ბაღდადს ვირი კიტრადა ღირს ჯორი საგზლად მოუნდებაო.
იკონია1
იკონია მუს ორთჷნი კიკონია თის უხერხჷ.”იკონია რასაც აკეთებს კიკონია იმას უხერხებს.”
იკონია2
იკონია კიკონია დუდიში ჭირი მიგონია.”იკონია კიკონია თავს ჭირი მოუგონეო (“…თავის ჭირი მოიგონეო”).”
იკოხონა
იკოხონა დიკოხონა – აკა ვარე წაღმართი!”აღმართი და დაღმართი არც ერთია წაღმართიო.
იმენდი
იმენდი ღორონთქ ვამოილასასია.”იმედი ღმერთმა ნუ მოგიშალოსო.”იმედით ცოცხლობს ყოველი კაციო.
იმი
იმი ხირუა ცოდაში ბიგა – ართის იფხირქ ჩხოროს იბგა.”ჩემი ქურდობა ცოდვის ხელჯოხი – ერთს ვიპარავ ცხრას ვიხდი.”
ინა
ინა ვოუჩქუ ჸურუსია სოდე დურუ ჩხურუსია.”ის არ იცის უგუნურმა სიცივე სად მოკლავსო.”
ინდურიში
ინდურიში მეტი ჯვეში მუთუნი ვერგუნია.”ინდაურის მეტი ძველი არაფერი ვარგაო.”
ინუურთი
ინუურთი მუნუურთი – კჷნი თიქი იჸუუ.”გადავაბრუნ-გადმოვაბრუნე მაინც ის იყო (იქნა).”
ირ
ირ ეკოხონს დიკოხონი მოჸუნსია.”ყველა აღმართს დაღმართი მოჰყვებაო.”აღმართს დაღმართიც მოსდევსო.
ირემს
ირემს თხოზუდესია დო გორდიქ თქუა: ათე ნადირემს თხოზინი მუშენი დომიჭყესია.”ირემს მისდევდნენ და გომბეშომ თქვა: ამ ნადირებს დევნა რატომ დაგვიწყესო.”ბედაურებს ჭედდნენ და ბაყაყმაც ფეხი აიშვირაო.
ირი1
ირი კოჩი მუშ ნაბადის ოცქვანდუა.”ყველა (კაცი) თავის ნაბადს აქებდაო.”ყველა მელას თავისი კუდი მოსწონსო.
ირი2
ირი კოჩი შხვაშის ჭკუნს მახინჯი – მუშის.ყველამ სხვისა ჭამა ქურდმა კი – თავისიო
ირი3
ირი კოჩი (ირკოჩი) ართინერო ვეზიმენია.”ყველა კაცი ერთნაირად არ გაიზომებაო.“ყველას ერთი საზომით არ გაზომავენო.
ირკოს1
ირკოს მუში დღა მელუნია.”ყველას თავისი დღე მოელისო.”
ირკოს2
ირკოს მუში ოქროთ მიოჩქუნია.”ყველას თავისი ოქროდ მიაჩნიაო.”ვისაც ვინ უყვარს მისი ლამაზი ის არისო.
ირკოს3
ირკოს მუში თოლი აწორენსია.”ყველას თავისი თვალი აჯერებსო.”
ირკოჩი1
ირკოჩი დაბალ ღობერს გინურსია.ყველა დაბალ ღობეზე გადადისო.
ირკოჩი2
ირკოჩი მოჭყუდუს იფუჩუანდუა დო მოჭყუდუქ მუში დუდი დიფუჩუა.”ყველა (კაცი) პატარძალს იფიცებდაო და პატარძალმა თავისი თავი დაიფიცაო.”
ირკოჩიში1
ირკოჩიში გური ვემიგებენია.ყველას გულს ვერ მოიგებო.
ირკოჩიში2
ირკოჩიში ლაგამი მის აჭკადენია.”ყველა ადამიანის ლაგამს ვინ გააკეთებსო („გაჭედავსო”).”
ირკოჩიში3
ირკოჩიში მაზიარებელს ზიარებაქ გამაჭიშუა.”ყველას მაზიარებელს ზიარებამ ვერ მოუსწროო.”სხვათა მაზიარებელი მოკვდა უზიარებელიო.
ირკოც
ირკოც დუდი ვამოწონდასჷნი შაყარუა ვეჸინია.”ყველას (კაცს) თავი რომ არ მოსწონდეს თავშეყრაც (“შეკრება) არ იქნებაო.” კოსი დუდი ვამოწონდასინი ჯარი ვეშაყარუნია.”კაცს რომ თავი არ მოსწონდეს ჯარი არ შეგროვდებოდაო.”
ირო1
ირო ართი კოჩიში ჸუდეს ვეჸინია ნგარა.”ყოველთვის ერთი კაცის სახლში არ იქნება ტირილი.”ირო დიაკონიში ჸუდეს ვეჸინია ნგარა.”ყოველთვის დიაკვნის სახლში არ იქნება ტირილი.”
ირო2
ირო გურმულირი ჩქიმი მტერი რდასია.”ყოველთვის გულმოსული ჩემი მტერი იყოსო.”
ირო3
ირო ვეღანს ჭურა წყარსია.კოკა მუდამ წყალს არ მოიტანსო.
ირო4
ირო თანაფა (დიარა) ვარენია.”ყოველთვის აღდგომა (პურის ჭამა) არ არისო.”
ირო5
ირო სუნელი იძიცანსია.”ყოველთვის სულელი იცინისო.”537 ირო ტერს უგარუდასია.”ყოველთვის მტერს ეტიროსო.”
ირო6
ირო ჯგირი მითინს ვაკეთინენია.”ყოველთვის კარგი არავის შეუძლია გააკეთოსო.”
ირფელ1
ირფელ იშვე დო იჭკომე ირფელ ვერაგადენია.”ყველაფერი ისმევა და იჭმევა ყველაფერი არ ითქმისო.”ირფელი იჭკუმენია დო ირფელი ვეთქუენია.”ყველაფრის ჭამა შეიძლებაო და ყველაფერი არ ითქმისო.”როგორც ყველაფერი არ იჭმევა ისე ყველაფერი არ ითქმებაო.
ირფელ2
ირფელ მერჩქვანაშა რენია.”ყველაფერი მიჩვევაზე არისო.”
ირფელ3
ირფელ ართო მის უშიბუნია.”ყველაფერი ერთად ვის უშოვიაო.”
ირფელი1
ირფელი ბედიშა ვედიბრალინენიე.”ყველაფერს ბედს ვერ დააბრალებო.”
ირფელი2
ირფელი გურით ხარენს დაჩხირი – უგურეთია.”ყყველაფერი გულით ხარობს ცეცხლი – უგულობითაო.”კაცი გულითა ხარობს ცეცხლი კი – უგულობითაო.
ირფელი3
ირფელი თქვიია დო არაბული იჸინია.”ყველაფერი თქვიო და არაბული იქნებაო.”
ირფელს1
ირფელს ართო მინ განჭუნია.”ყველაფერს ერთად ვინ გასწვდებაო.”
ირფელს2
ირფელს გურიში გოჩამა ოკონია.”ყველაფერს მიხვედრა უნდაო.”
ირფელს3
ირფელს მუშ ადგილი უღუნია.”ყველაფერს თავისი ადგილი აქვსო.”
ირფელს4
ირფელს მუშ დრო უღუნია.”ყველაფერს თავისი დრო აქვსო.”
იღბალი
იღბალი ქოიღუდა ვადინუქია.”იღბალი თუ გაქვს არ დაიკარგებიო.”
იშენ-იშენ
იშენ-იშენ ჩქიმწკუმა გიასერუავო?”მაინცდამაინც ჩემთან დაუღამდაო?”
იში1
იში თის ფოლოგოჩილათილი მუთა იპალუნია.”მის სახლში ჩლიქიანი (ჩლიქგაყოფილი) არარა მოიძებნებაო.”
იში2
იში კუჩხიშ გინაბიჯგებუშა კუჩხი ვარე გიოდგუმალია.”მის ფეხის დანაბიჯებზე ფეხი არ არის დასადგმელიო.”
იში3
იში მახანა მინდორს ქუა ვემწოძუნია.”მისი ხნისა მინდორში ქვა არ დევსო.”ჩემი ხნის ქვაც კი არაა’
იში4
იში ტანიშ ნაბონა გეიშვენია.”მისი ტანის ნაბანი დაილევაო.”
იში5
იში ხეშე მაჭუალი დაჩხირი ვაგიშურსია.”მისი ხელიდან დამწველი ცეცხლი არ გამოვაო.”

 


 

შემდგენელი: ომარ მემიშიში, რევაზ შეროზია
რედაქტორი: აკად. ქ. ლომთათიძე
რეცენზენტები: ფილოლ. მეც. კანდ. ი.ასათიანი ფილოლ. მეცნ. კანდ. ჭ. ქირია

ხალხური სიბრძნე
მეგრული  ანდაზები
ალმანახი
“მსგეფსი”
თბილისი
1994
ელექტრონული ვერსია მოამზადა მანანა ბუკიამ

 

Don`t copy text!